Çin, Nvidia ve Amerika Birleşik Devletleri merkezli diğer çip devlerine yönelik, piyasalardaki büyüme beklentilerini sarsabilecek yeni bir yapay zeka tehdidi oluşturuyor. Bu durum, geçtiğimiz yıl DeepSeek sohbet robotunun piyasaya sürülmesiyle yaşanmıştı.
Şanghay ve Pekin’deki üniversitelerde görev yapan bilim insanları, yapay zeka eğitimi ve çıkarımları için yeni bir teknoloji geliştirdi. Foton tabanlı olan bu bilgisayar çipi, Nvidia tarafından üretilen geleneksel silikon tabanlı yongalardan daha yüksek performans sergiliyor.
Nvidia pazarında LightGen rüzgarı esiyor
LightGen adı verilen bu yeni çip, Nvidia Blackwell GPU birimlerinden daha hızlı ve verimli bir yapı sunuyor. Ancak bu teknoloji, genel yapay zeka iş yüklerinden ziyade daha çok video üretimi ve görüntü sentezi için tasarlandı.
Meta Platforms ise Singapur merkezli yapay zeka girişimi Manus’u 2,5 milyar dolara satın alıyor. OpenAI şirketinin Deep Research projesini geride bıraktığı belirtilen bu girişim, dünyanın ilk genel yapay zeka ajanı olarak dikkat çekiyor.
Teknoloji hisselerinde düşüş eğilimi sürüyor
Bu iki gelişme, yapay zeka odaklı hisse senetlerinde yeni bir yükseliş bekleyen yatırımcıları endişelendiriyor. Geçtiğimiz aylarda dev şirketler, veri merkezi harcamalarındaki hızlı artış ve bu yatırımların kâra dönüşme süresiyle ilgili belirsizliklerle mücadele etti.
Bu süreçte Nvidia hisseleri yaklaşık yüzde 8 oranında değer kaybetti. Microsoft yüzde 10 ve Meta ise sırasıyla yüzde 10 ve yüzde 11,8 oranındaki düşüşlerle çift haneli gerilemeler yaşadı.
Daha küçük ölçekli şirketlerde ise kayıplar çok daha sert oldu. Oracle yüzde 28 oranında gerilerken, yapay zeka bulut platformu sağlayıcısı CoreWeave yüzde 45’in üzerinde değer kaybı yaşadı.
Piyasa beklentileri ve bilanço öngörüleri
Teknoloji devlerinin bilanço verileri, S&P 500 endeksinin 2026 yılındaki genel performansı için kritik bir unsur olmayı sürdürüyor. S&P 500 0 puan ve yüzde 0,57 oranında azalış ile 0 seviyesinden işlem görüyor.
Analist Howard Silverblatt, Magnificent Seven grubunun endeksteki beklenen yüzde 15’lik kazancın yaklaşık yüzde 45’ini oluşturacağını öngörüyor. Yapay zeka alanındaki en büyük iki isim olan Nvidia ve Microsoft, S&P 500 endeksindeki beklenen artışın yaklaşık yüzde 30’una katkı sağlayacak.
Yatırımcılar Çin’deki gelişmeleri bir tehdit olarak görürse, piyasa yılın başında keskin bir gerileme ile karşılaşabilir. Ancak şu ana kadar yatırımcılar, ortaya çıkan rekabet zorluklarına rağmen yerli yapay zeka girişimlerini desteklemeye istekli görünüyor.
Yatırımcılar yerli girişimlere güveniyor
OpenAI, bahar aylarına kadar 100 milyar dolar daha kaynak toplamayı hedefliyor ve bu hamle şirketin değerini 830 milyar dolara çıkaracak. Analist Gene Munster, bu rakamın 2026 yılı için öngörülen satışların yaklaşık 24 katına denk geldiğini ifade etti.
Ancak hem yapay zeka şirketleri hem de federal hükümet, Çin pazarından tamamen vazgeçmiş değil. Geçtiğimiz Aralık ayında Trump, Nvidia şirketine güçlü H200 işlemcilerini Çin’e satması için yeşil ışık yakmıştı.
Trump, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada ulusal güvenliği koruyacaklarını ve Amerika’nın liderliğini sürdüreceğini ifade etti. Bu anlaşmanın bir parçası olarak Nvidia, Çin satışlarından elde edilen gelirin yüzde 25’ini Washington’a ödeme şartıyla karşılaştı.
Pekin yönetimi ise henüz Nvidia için gerekli lisansı vermedi ve yerli işlemcileri tercih ettiğini hissettirdi. Bu durum, Çin’in kendi teknolojisindeki ilerlemeden emin olduğu izlenimini uyandırıyor.
Geçen yıl DeepSeek lansmanı Nvidia hisselerinde yüzde 17 düşüşe neden olmuştu ve Nasdaq Bileşik endeksi 0 puan ve yüzde 3 oranında azalış ile 0 seviyesinden bulunuyor. LightGen teknolojisinin ortaya çıkışı henüz o kadar endişe verici görünmese de Çin’in attığı adımlar küresel piyasalarda uzun vadeli bir dönüşümün habercisi olarak değerlendiriliyor.
