1.Warren Buffett
Warren Buffett en favori varlฤฑk sฤฑnฤฑfฤฑ olan borsalarda balon oluลtuฤundan endiลelenmiล gibi gรถrรผnmรผyor. Buffett kฤฑsa zaman รถnce hisselerde aลฤฑrฤฑ alฤฑm yapฤฑlmadฤฑฤฤฑnฤฑ, “makul bir bรถlgede” olduklarฤฑnฤฑ sรถylemiลti. CNBC’ye verdiฤi bir rรถportajda hisselerin en azฤฑndan ลimdilik balon bรถlgesinde olmadฤฑฤฤฑnฤฑ sรถyleyen Buffett, “Hisseler balon seviyelerinde deฤil. Yatฤฑrฤฑmฤฑnฤฑzฤฑ รงeลitlendirmek mi istiyorsunuz? รeลitlendirmeyi nakitle mi yapacaksฤฑnฤฑz? Borsalar ile kฤฑyaslandฤฑฤฤฑnda berbat bir yatฤฑrฤฑm olur. Uzun vadeli tahvil mi almayฤฑ dรผลรผnรผyorsunuz. Bence bu da berbat bir tercih olur,” diye konuลtu.
2.Janet Yellen
Janet Yellen, Senato’daki Bankacฤฑlฤฑk Komitesi’nin kendi lehine oy kullanmasฤฑ ile Fed’in baลkanฤฑ olmaya bir adฤฑm daha yaklaลtฤฑ. Balon konusunda ise Yellen, Fed’in mantฤฑฤฤฑna baฤlฤฑlฤฑฤฤฑnฤฑ sรผrdรผrรผyor. En azฤฑndan iล hisselere geldiฤinde. Senato’daki oturumda “Hisse fiyatlarฤฑnda son derece gรผรงlรผ bir yรผkselme oldu,” diyen Yellen, รงeลitli faktรถrler gรถz รถnรผne alฤฑndฤฑฤฤฑnda hisse fiyatlarฤฑnฤฑn balona iลaret eden koลullarda olmadฤฑฤฤฑnฤฑ savundu. Konut piyasasฤฑ gibi diฤer olasฤฑ varlฤฑk balonlarฤฑ hakkฤฑnda yรถneltilen soruya ise Yellen, fiyatlardaki yรผkselmenin piyasanฤฑn verdiฤi “mantฤฑklฤฑ bir cevap” olduฤunu belirtti. Ancak bu cevap, Ben Bernanke’nin 2005 yฤฑlฤฑnda Senato’da katฤฑldฤฑฤฤฑ oturumda konut balonu รถngรถrmediฤini sรถylediฤini hatฤฑrlayanlar iรงin pek de ikna edici deฤil.
3.Marc Faber
Boom Gloom & Doom raporunun yazarฤฑ olan Marc Faber, her yerde balon olduฤunu ve Janet Yellen’ฤฑn Fed’in yeni baลkanฤฑ olmasฤฑ ile iลlerin daha da kรถtรผye gidebileceฤini belirtti. Yakฤฑn zamanda CNBC’ye verdiฤi bir rรถportajda finans sektรถrรผ ile ilgili her ลeyde balon gรถrdรผฤรผnรผ sรถyleyen Faber, borรง balonunun da devasa olduฤunu ve kรผรงรผlmediฤini, aksine giderek daha da bรผyรผdรผฤรผnรผ sรถyledi.
4.Andy Xie
Yatฤฑrฤฑmcฤฑlarฤฑ uรงurumun eลiฤine getiren tek alan ABD hisseleri deฤil. Son zamanlarda รin’de de รงok sayฤฑda balon konuลmasฤฑ oldu, รถzellikle de emlak alanฤฑnda. ลanghay ekonomisti Andy Xie, รin’deki gรถlge bankacฤฑlฤฑk endรผstrisinin Fed’in parasal รงฤฑkฤฑลa baลladฤฑฤฤฑ dรถnemde ciddi bir likidite sฤฑkฤฑลtฤฑrmasฤฑ ile karลฤฑ karลฤฑya kalacaฤฤฑnฤฑ sรถyledi. Xie’ye gรถre รin’in bรผyรผme, Fed’in ise iลsizlik hakkฤฑndaki sรถylemleri 2007’dekinden dahi bรผyรผk bir balonun oluลmasฤฑ iรงin birbirini tetikledi. Xie konu hakkฤฑnda ลu aรงฤฑklamalarda bulundu: Balon patladฤฑฤฤฑnda รin ve ABD รผzerindeki etkileri birbirinden oldukรงa farklฤฑ olacak. ABD’nin balonu borsalarda yoฤunlaลmฤฑล durumda. ABD’nin borcu hฤฑzla artmฤฑyor. รin’deki balon ise borรง ile katlanฤฑyor. Bu nedenle yฤฑkฤฑcฤฑ gรผcรผ รงok daha fazla olacaktฤฑr.
5.Nouriel Roubini
Hisselerde henรผz balonun oluลmadฤฑฤฤฑnฤฑ savunan ekonomist Nouriel Roubini, bunun balon oluลmaya baลlamadฤฑฤฤฑ anlamฤฑna gelmediฤini sรถyledi. Bloomberg’e verdiฤi bir rรถportajda merkez bankasฤฑnฤฑn likiditesinin ekonomik toparlanmaya deฤil finansal iลlemlere gittiฤini sรถyleyen Roubini, “ABD borsalarฤฑnda balon olmasa da ฤฐsviรงre, ฤฐsveรง, Norveรง, Fransa, Almanya, ฤฐsrail, Brezilya, Hong Kong, Singapur ve รin gibi รผlkelerde konutlaลmaya baktฤฑฤฤฑnฤฑzda kรถpรผk olduฤunu gรถrรผrsรผnรผz,” diye konuลtu. Roubini, teknoloji sektรถrรผnรผn de kฤฑrฤฑlgan olduฤu gรถrรผลรผnde. Buna ek olarak รผnlรผ ekonomist, merkez bankalarฤฑnฤฑn toparlanmayฤฑ รถldรผrme ya da yeni bir finans krizine tetikleme pahasฤฑna bรผyรผmeyi artฤฑrmak arasฤฑnda bir seรงim yapmak zorunda olduฤunu savundu.
6.Robert Shiller
Nobel รถdรผllรผ ekonomist Robert Shiller kฤฑsa zaman รถnce balonlarฤฑ “sosyal zihin hastalฤฑฤฤฑ” olarak tanฤฑmladฤฑ. Hisselerde henรผz balon olmadฤฑฤฤฑnฤฑ ve hatta bรผyรผmek iรงin alana bile sahip olabileceklerini belirten Shiller, fiyat/kazanรง oranฤฑnฤฑn “endiลe” verici olduฤunu savundu. Kendi รถmrรผ sรผresince yeni bir konut balonu riski รถngรถrmediฤini sรถyleyecek kadar ileri giden Shiller verdiฤi bir rรถportajda, “Kฤฑsa zaman รถnce yaลadฤฑฤฤฑmฤฑz tecrรผbelerden dersimizi almฤฑล gibiyiz,” diye konuลtu.
7.Laurence Fink
BlackRock CEO’su Laurence Fink’e gรถre Fed’in parasal รงฤฑkฤฑลฤฑ balon benzeri piyasalarฤฑ yatฤฑลtฤฑracak kadar kฤฑsa zamanda baลlayamaz. Fink, “Hisse senedi piyasasฤฑnda devasa bir artฤฑล var. ลirket tahvillerinin spread’leri dramatik ลekilde daralฤฑyor,” diye konuลtu. BlackRock, yรถnetimindeki 4.1 trilyon dolar ile dรผnyanฤฑn en bรผyรผk para yรถneticisi konumunda.
8.Bill Gross
Pimco’dan Bill Gross, tahvil piyasasฤฑnฤฑn balon iลaretleri verdiฤini ancak patlayacak dรผzeyde olmadฤฑฤฤฑnฤฑ sรถyledi. Gross’a gรถre bunun nedeni Fed’in yeni baลkanฤฑnฤฑn Yellen olmasฤฑnฤฑn federal fon oranlarฤฑnฤฑ yฤฑllarca dรผลรผk tutacak olmasฤฑ.
9.Paul Krugman
Princeton รniversitesi ekonomisti ve New York Times yazarฤฑ Paul Krugman’ฤฑn varlฤฑk balonlarฤฑ hakkฤฑndaki son yorumlarฤฑ, eski Hazine Bakanฤฑ Larry Summers’ฤฑn IMF araลtฤฑrma konferansฤฑnda Krugman’ฤฑn gรถrรผลlerine yakฤฑn fikirler beyan etmesinden kaynaklandฤฑ. Krugman balon konusunda Lawrence ile benzer gรถrรผลlere sahip: Tam istihdama yaklaลabilmek iรงin ekonomide balonlar oluลmasฤฑ gerekebilir. Mart ayฤฑnda balonlar iรงin standart bir tanฤฑm olmadฤฑฤฤฑnฤฑ sรถyleyecek kadar ileri giden Krugman artan balon endiลesinin Ben Bernanke’ye ve onun yaptฤฑฤฤฑ her ลeye duyulan “derin nefretten” kaynaklandฤฑฤฤฑnฤฑ iddia etmiลti.
10.Adam Parker
Morgan Stanley’in ABD borsalarฤฑndan sorumlu baล stratejisti Adam Parker’ฤฑn gรถrรผลleri ise iki tarafฤฑn tam ortasฤฑnda. ABD borsalarฤฑna iliลkin aลaฤฤฑ yรถnlรผ riskler olduฤunu sรถyleyen Parker, รถte yandan piyasa hakkฤฑnda รงok da endiลeli olmadฤฑฤฤฑnฤฑ belirtti. Politika yapฤฑcฤฑlarฤฑn bugรผn iลlem yapฤฑlan yรผksek seviyelerden yumuลak iniล gerรงekleลtireceฤine olan inancฤฑn balonlarฤฑ yarattฤฑฤฤฑna ลรผphe olmadฤฑฤฤฑnฤฑ sรถyleyen Parker, mรผลterilerine geรงtiฤi bir notta “Fed’in parasal รงฤฑkฤฑล ile sฤฑkฤฑlaลtฤฑrmanฤฑn farklฤฑ ลeyler olduฤu konusunda doฤru bir iletiลimde bulunacaฤฤฑnฤฑ dรผลรผnรผyoruz. รte yandan tahvil alฤฑmlarฤฑnฤฑ azaltmaya beklenenden รงok sonra baลlamalarฤฑ da ลaลฤฑrtฤฑcฤฑ olmaz. Para politikasฤฑnฤฑn, 2014’te risk alฤฑmฤฑ รผzerinde bรผyรผk etkileri olmasฤฑ bekleniyor,” diye yazdฤฑ.
