Amerika’nฤฑn Sesi’nin (VOA) haberine gรถre, Kapsamlฤฑ Nรผkleer Deneme Yasaฤฤฑ Antlaลmasฤฑ รrgรผtรผ CTBTO, Rusyaโda geรงen hafta yaลanan esrarengiz patlamanฤฑn yaลandฤฑฤฤฑ bรถlgeye yakฤฑn iki radyoaktivite gรถzlem tesisinin, patlamadan iki gรผn sonra devre dฤฑลฤฑ kaldฤฑฤฤฑnฤฑ aรงฤฑkladฤฑ. VOA, “Bu geliลme Rusyaโnฤฑn patlamayla ilgili ayrฤฑntฤฑlarฤฑ gizlediฤi iddialarฤฑnฤฑ gรผรงlendirdi” yorumunu yaptฤฑ.
“CTBTO Baลkanฤฑ Lassina Zerbo, Twitter hesabฤฑndan yaptฤฑฤฤฑ aรงฤฑklamada, โฤฐki komลu istasyonda yaลanan teknik sorunlarla ilgili tesis operatรถrleriyle birlikte รงalฤฑลฤฑyoruzโ dedi.
Lassina Zerbo, tesislerden ve patlamanฤฑn yaydฤฑฤฤฑ gaz bulutunun hareket ettiฤi doฤrultudan elde edilen verinin hala analiz edildiฤini de belirtti. Zerbo ayrฤฑca patlamadan kaynaklanan olasฤฑ dumanฤฑn 10 ve 11 Aฤustosโta Dubna ile Kirovโa ulaลmasฤฑnฤฑn bir simรผlasyonunu da yayฤฑnladฤฑ. รrgรผtรผn Uluslararasฤฑ Gรถzlem Sistemi, havaya karฤฑลan โradyonรผklid parรงacฤฑklarฤฑโ algฤฑlayan ortam sensรถrlerine sahip.
Patlama noktasฤฑna en yakฤฑn Rus gรถzlem istasyonlarฤฑ Dubna ve Kirov, 10 Aฤustosโta veri geรงmeyi kesti. Rus yetkililer, Kapsamlฤฑ Nรผkleer Deneme Yasaฤฤฑ Antlaลmasฤฑ รrgรผtรผโne โiletiลim ve ลebeke sorunuโ yaลandฤฑฤฤฑnฤฑ sรถyledi. รrgรผt, โฤฐstasyonlarฤฑn ve iletiลim sisteminin yeniden faaliyete geรงtiฤine yรถnelik rapor bekliyoruzโ aรงฤฑklamasฤฑ yaptฤฑ.
CTBTOโnun Uluslararasฤฑ Gรถzlem Sistemi kรผresel bir รงalฤฑลma olsa da ve รถrgรผte veri saฤlasa da, bu sistemin istasyonlarฤฑ, bulunduklarฤฑ รผlkelerin kurumlarฤฑnca yรถnetiliyor.
Sรถz konusu iki tesisi iลleten Rusya Savunma Bakanlฤฑฤฤฑโndan, CTBTOโnun aรงฤฑklamalarฤฑna yanฤฑt gelmedi. Rusyaโda devlet kontrolundaki atom enerjisi ลirketi Rosatom, รผlkenin en kuzey noktasฤฑndaki Sarovโda bir fรผze motorunun test edildiฤi sฤฑrada beล nรผkleer รงalฤฑลanฤฑnฤฑn รถldรผฤรผnรผ doฤrulamฤฑลtฤฑ.
Patlamaya en yakฤฑn yerleลim yeri olan Severodvinskโte radyasyon seviyesi yรผkselmiล, haber ajansฤฑ Reuters bรถlge halkฤฑnฤฑn radyasyonun etkisini azaltmak amacฤฑyla iyot tableti depoladฤฑฤฤฑnฤฑ bildirmiลti.
Rus yetkililer patlamanฤฑn neden radyasyon seviyesini yรผkselttiฤine dair resmi bir aรงฤฑklama yapmadฤฑ. Amerikalฤฑ nรผkleer รงalฤฑลma uzmanlarฤฑysa Rusyaโnฤฑn nรผkleer gรผรงle รงalฤฑลan bir seyir fรผzesi test ettiฤini savunuyor.
Uzmanlar, 8 Aฤustosโtaki patlamadan sadece 48 saat sonra istasyonlarฤฑn devre dฤฑลฤฑ kalmasฤฑnฤฑn ลรผpheli olduฤu gรถrรผลรผnde. Uzmanlar Rusyaโnฤฑn bu istasyonlara hasar vermesi iddiasฤฑnฤฑn ciddi ama beyhude bir รงaba olduฤunu, zira uluslararasฤฑ sensรถr ลebekesinin yoฤun bir yapฤฑ olduฤuna ve diฤer istasyonlarฤฑn aynฤฑ verileri toplayabileceฤine dikkat รงekiyor.
Uluslararasฤฑ Gรถzlem Sistemiโnin dรผnyanฤฑn dรถrt bir yanฤฑnda, sismik, hidroakustik, dรผลรผk frekanslฤฑ ses ve radyonรผklid tespit edebilen 300โden fazla istasyonu bulunuyor. Sistemin amacฤฑ nerede yapฤฑlฤฑrsa yapฤฑlsฤฑn nรผkleer denemeleri yakalamak.”
