Son anket: Koalisyon

Habertürk, son beş seçim sonucunu gerçeğe en yakın oranla tahmin eden ANDY-AR ile 1 Kasım Genel Seçimi için seçmenin nabzını tuttu. 29 kentte ankete katılan 1764 seçmen, “Bugün seçim olsa hangi partiye oy verirsiniz?” sorusuna % 42.6 AK Parti, % 27.1 CHP, % 15.2 MHP ve % 12.1 HDP cevabını verdi. ‘Diğer’in oranı % 3 çıktı.

ANDY-AR, Habertürk için yaptığı çalışmada kantitatif araştırma tekniklerinden “CATİ (telefon ile görüşme)” yöntemini kullanarak 29 ilde, 3 ile 6 Ekim tarihleri arasında 1764 denekle tek tek görüşerek bu anketi gerçekleştirdi.

Çalışmada, farklı sosyo-ekonomik ve sosyodemografik gruba mensup kişilerden yaş, cinsiyet, eğitim, mahalle/semt kotalarına göre tesadüfi yöntemle seçilmiş deneklerle görüşüldü. ANDY-AR, yaptığı anket çalışmasında 0.95 güven aralığı içinde, hata payını ise +/- % 2.5 olarak açıkladı.

‘DİĞER ‘ PARTİLERİN OYLARI AK PARTİ VE CHP’YE KAYIYOR

ANDY-AR Kamuoyu Araştırma Şirketi, 1 Kasım Genel Seçimi’nde sandığa gidecek olan seçmenlere “Hangi partiye oy vereceksiniz?” diye sordu. Yüzde 14.7 oranında çıkan ‘kararsız’ seçmen pastasının siyasi partilere dağılımının ardından 7 Haziran Genel Seçimi’nde % 40.9 oy alan AK Parti’nin bu oranı % 42.6’ya çıkardığı, yüzde 1.5’in üzerinde artış gösterdiği görüldü.

Son genel seçimde % 25 oy alan anamuhalefet partisi CHP’ninse yüzde 2’lik bir yükselişle % 27.1’i yakaladığı ankete yansıdı. ANDY-AR’ın çalışmasında 7 Haziran’da, % 16.3 oy alan MHP’nin yüzde 1’lik düşüş yaşadığı ve oyunun % 15.2 olduğu görüldü. 7 Haziran seçiminde % 13.1 oy alan HDP’de de yüzde 1’lik kayıp saptandı. HDP’ye oy vereceğini söyleyenlerin yüzdesi 12.1 olarak belirlendi. 7 Haziran seçiminde % 4.7 çıkan “Diğer” cevabıysa ANDY-AR’ın çalışmasında % 3 oranında kaldı.

CHP’DE KADINLAR, HDP’DE ERKEKLER

ANDY-AR’ın seçim sonucunun cinsiyet, eğitim ve yaşa göre dağılımında ilginç sonuçlar yer aldı. Cinsiyete göre 4 partinin seçmenine bakıldığında CHP’ye oy veren seçmenin % 53.1’inin kadın, HDP’ye oy veren seçmenin % 76.7’sininse erkek olduğu görüldü. Eğitime göreyse üniversite mezunlarının % 41.1’i HDP, % 36.4’ü MHP, % 35’i CHP ve % 20.7’si AK Parti’ye oy verdiğini söyledi. Genç oyla rda HDP ve MHP önd e Dört partiye oy veren seçmenlerin yaş dağılımına bakıldığındaysa, 18-24 yaş grubunda genç nüfusun % 11.4’ü HDP’yi, % 9.6’sıysa MHP’yi tercih etti. Benzer durum 25-34 yaş grubunda da görüldü. HDP bu yaş grubunda % 29.7, MHP % 26.9 oranında oy aldı.

KARARSIZ SEÇMEN AK PARTİ VE CHP’YE YAKIN

Kamuoyu araştırmasında ANDY-AR kararsız seçmenlere, “Kendinizi en yakın hissettiğiniz parti hangisi?” sorusunu da yöneltti. Ankete katılanların % 38.5’i “Cevap yok” yanıtını verdi. Yüzde 8.1’iyse “Yakın hissettiğim bir parti yok” dedi. Katılımcıların % 19.7’si kendisini AK Parti’ye yakın hissettiğini belirtti. CHP’ye kendisini yakın hissettiğini söyleyenlerin oranıysa % 17.5 oldu. CHP’yi, % 6.2 ile MHP, % 4.1 ile HDP, % 2.4 ile SP izledi.

SANDIĞA GİDEN SEÇMENİN AKLINDA NELER OLACAK?

Türkiye ’nin değişen ve yoğun gündeminde 1 Kasım’da sandığa gidecek olan seçmenlere, “Bu seçimde oy verirken, sizin için önemli olan konu başlıkları neler olacak?” diye soruldu. Bu soruya “Terör” cevabını verenlerin oranı % 39 çıktı. İkinci olarak akla gelen konu başlığıysa, % 17.6 ile “Ekonomi”ydi. Ekonomiyi, % 6.8 ile “Eğitim”, % 6.5 ile “Barış ve Huzur”, % 6’yla “Gelecek”, % 5.1 ile “İstikrar”, % 4.7 ile “Demokrasi” gibi konu başlıkları takip etti.

“SEÇİMİ TERÖR, EKONOMİ VE İSTİKRAR BEKLENTİSİ BELİRLEYECEK”

ANDY-AR Yönetim Kurulu Başkanı Faruk Acar, oy kullanacak seçmenin gündemindeki en önemli konunun terör olduğunu ancak ekonomik durum ve istikrar beklentisinin de seçmen için belirleyici olacağını belirterek şu değerlendirmeyi yaptı:

“7 Haziran öncesinde HDP’nin Türkiye güzellemesi gibi algılanan ve Türkiye fotoğrafı vermek üzere pozisyon aldığını gördüğümüz süreç nedeniyle terör olayları biraz geri plandaydı. 7 Haziran’da HDP’nin barajı geçmesi, AK Parti’nin tek başına iktidara gelememesi ve koalisyon kurulamamış olmasıyla terörün daha da arttığına ilişkin bir algı oluştuğunu görüyoruz. ‘Bu seçimdeki en belirleyici konu hangisidir?’ diye sorduğumuzda seçmen, ‘terör’ cevabını veriyor. Terörün belirleyici olacağını söyleyebiliriz ancak seçmenler, ekonomik göstergelerin olumsuzluğuna da dikkat çekiyor. Seçmen cebine yansıyan bir şey var mı yok mu ona da bakıyor. Bu nedenle istikrar beklentisi de belirleyici olacak.”

PARTİLER SEÇMENİN YÜZDE 10’UNUN PEŞİNDE

1 Kasım seçimlerinde partilerin oy oranının 7 Haziran’a göre 1-2 puan değişeceğini ve konsolide olmayan yüzde 10 oranındaki seçmenin oylarının belirleyici olacağını ifade eden Acar, şöyle konuştu: “Seçmenlere, ‘7 Haziran’da hangi partiye oy verdiniz?’ ve ‘1 Kasım’da hangi partiye oy vereceksiniz?’ sorusunu sorduğumuzda tüm partilerin oy potansiyellerini koruduğunu görüyoruz. AK Parti ve CHP’de kısmi bir artış var. MHP ve HDP’de küçük bir azalma. Seçmenin iktidar olma ihtimali olan iki partiye yöneldiğini görüyoruz. Ancak seçmenin yüzde 90’ı partilerin kontrolünde. MHP-AK Parti arasında ve CHP-HDP arasında yüzde 10’luk bir oy gidiş gelişi var.”

‘CHP’DE OLUMLU KIRILMA’

“İlk kez ‘Kendinizi yakın hissettiğiniz parti hangisi’ sorusu karşısında CHP’de olumlu bir kırılma olduğunu görüyoruz. AK Parti’nin oy havuzu belli, % 45’tir. CHP de 25’tir. Ancak bugün seçmenlerde olumlu algı yaratan CHP, kendisine karşı bazı seçmenlerde olan tabuyu kırdı. Bu henüz oy oranına yansımış değil. CHP, alternatif bir alan açtı. Bunu sürdürebilirse 1-2 puan artış getireceğini düşünüyorum.

Ayrıca seçmende ekonomiyle ilgili oluşan belirsizlik, yaşanan terör olaylarının önüne de geçti. Partiler de Türkiye’nin geleceğine ilişkin pozisyon alma önceliğini belirledi. Bunu da ekonomi üzerinden yaptılar. Seçmenlerin milliyetçilik konusundaki duygusal reaksiyonları anlıktır ve kalıcı olmayabilir. Terör gündemi varlığını sürdürürse ekonomik vaatlerden çok güvenlik meselesinin tartışılacağı bir ortam olabilir. Tüm partiler yürüyebilecekleri ortak bir konu buldu. Terör ve güvenlik ülke meselesi, ekonomi ise birey meselesi. Bu yüzden ekonomik vaatler partiler için nokta atışı yapılan bir alan oldu.”

‘TEK BAŞINA İKTİDAR KAPISI AÇIK’

Yapılan son ankette oy oranlarına göre AK Parti’nin 265-268 civarında milletvekili çıkarabileceğini ifade eden Acar, “Son anketimizin sonucuna göre yaptığımız seçim simülasyonunda AK Parti’nin tek başına hükümeti kuracak çoğunluğu elde edemediğini görüyoruz. Anket sonuçları koalisyona işaret ediyor. Seçmen eğilimleri, seçime kadar tek başına iktidar kapısınınsa hâlâ açık olduğunu gösteriyor. Yaptığımız anketlerden bu sonucu çıkarıyoruz” dedi.

Murat Ali Oral

Tüm Yazıları

İstanbul Üniversitesi İngilizce İşletme Fakültesi'ni bitirdi. Çeşitli kurumlara bağlı olarak emtia ve özellikle altın piyasalarında trader ve danışmanlık yaptı. Medya sektöründe (Matriks, BloombergHT vb) uzun yıllar çeşitli pozisyonlarda çalıştı.