Kenan SÖZBİR

Kenan SÖZBİR

Yazarın Tüm Yazıları >

Borsadaki 113 şirket rüşvet iddialarına suskun

A+A-

Sedat Peker uzunca bir dönemdir, Türkiye gündemini belirleyen önemli figürlerden birisi. Peker, son bir hafta içinde, odağında Sermaye Piyasası Kurulu eski Başkanı Ali Fuat Taşkesenlioğlu'nun bulunduğu bazı iddialarda bulundu. Taşkesenlioğlu'nun SPK Başkanı (Nisan 2018 - Nisan 2022) iken halka açık şirketler üzerinde baskı kurma yoluyla elde ettiği muazzam bir servetten bahsediyor iddialar.  Üstelik bunun organize bir şekilde yapıldığını söyleyen Peker'e göre işin içinde Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın başdanışmanı Serkan Taranoğlu ile Hürriyet'in ekonomi muhabiri Burak Taşçı ve borsagundem.com sitesinin sahibi Orhan Pala var. 

Peker'in şimdiye kadar isim vererek ve bir kısmı da belgeli olarak ileri sürdüğü iddialara karşı muhataplar tam bir suskunluğa bürünüyor. Son paylaşımda ismi geçenler de aynı şeyi yaptı. Sadece Taşkesenlioğlu, o da sadece gerekli açıklamayı mahkemede yapacağını söyledi ve sustu. Bu suskunlukta Peker'in yönteminin belirleyici olduğunu söylemek yanlış olmasa gerek. Büyük ihtimalle Peker'in "turpun büyüğü heybede" dediği yöntem, bu suskunluğa neden oluyor. Peker'in daha önceki iddialarına itiraz eden muhataplar, ardından gelen belgeler ve yeni iddialarla daha zor duruma düşmüştü.

"SPK BAŞKANI BORSAYA AÇIK ŞİRKETLERDEN PARA ALDI"

Son iddialar dizisini kısaca hatırlayalım. Peker, Nisan 2018 ile Nisan 2022 döneminde SPK Başkanlığı yapan Taşkesenlioğlu'nun, bu dönemde bedelli sermaye artırımı başvurusu yapan şirketlerden para aldığını iddia etti. 
Bedeli sermaye artırımı basit bir anlatımla, bir şirketin kaynak ihtiyacı olması durumunda bunu mevcut veya yeni ortaklarından elde etmesi anlamına geliyor. 

Kaynak ihtiyacı yeni bir yatırım için de olabilir, borç kapatma için de olabilir. Şirket, ihtiyacın tamamını mevcut ortaklarından sağlayabilir. Mevcut ortakların sermaye artırımına katılma hakkı kısıtlanarak yeni ortaklar elde etme yöntemi de (halka arz) kullanılabilir. Veya iki yöntem karma bir şekilde kullanılabilir.

Kamuyu Aydınlatma Platformu'nun (KAP) verilerine göre, Taşkesenlioğlu döneminde 113 halka açık ve hisseleri Borsa İstanbul'da işlem gören şirket "bedelli sermaye artırımı" için SPK'ya başvurmuş.  Bu 113 şirket, 5'i 3 defa, 27'si 2 defa ve kalan 81'i bir defa olmak üzere toplam 150 bedelli sermaye artırımı yapmış.

Taşkesenlioğlu'nun görev yaptığı 4 yıl içinde 3 defa "bedelli sermaye artırımı" yapmış şirketler şunlar:

KodTarihBedelli Oranı

BURSA ÇİMENTO

15.02.2022200.00

BURSA ÇİMENTO

15.02.2021177.78

BURSA ÇİMENTO

10.02.202070.11
KATMERCİLER ARAÇ ÜSTÜ EKİPMAN27.08.2021200.00
KATMERCİLER ARAÇ ÜSTÜ EKİPMAN21.10.2020190.00
KATMERCİLER ARAÇ ÜSTÜ EKİPMAN25.06.2019200.00
TÜRKİYE KALKINMA VE YATIRIM BANKASI13.12.20216.25
TÜRKİYE KALKINMA VE YATIRIM BANKASI02.12.202088.24
TÜRKİYE KALKINMA VE YATIRIM BANKASI22.04.201970.00
ODAŞ ELEKTRİK ÜRETİM 02.08.2021133.33
ODAŞ ELEKTRİK ÜRETİM 21.01.2020103.57
ODAŞ ELEKTRİK ÜRETİM 08.01.2019117.12
TSKB GAYRİMENKUL YATIRIM ORTAKLIĞI01.09.202130.00
TSKB GAYRİMENKUL YATIRIM ORTAKLIĞI18.08.202066.67
TSKB GAYRİMENKUL YATIRIM ORTAKLIĞI19.10.2018100.00

        

Dört yıllık aynı dönemde 2 defa "bedelli sermaye artırımı" yapan şirketler ise şunlar:

KodTarihBedelli Oranı
ADESE GAYRİMENKUL YATIRIM 08.11.2021300.00
ADESE GAYRİMENKUL YATIRIM 11.02.2020100.00
ATAKULE GYO07.06.202114.00
ATAKULE GYO30.01.201950.00
ALBARAKA TÜRK KATILIM BANKASI27.04.202285.19
ALBARAKA TÜRK KATILIM BANKASI09.12.201950.00
A.V.O.D. KURUTULMUŞ GIDA VE TARIM15.02.2022200.00
A.V.O.D. KURUTULMUŞ GIDA VE TARIM16.08.2018100.00
BANTAŞ BANDIRMA AMBALAJ SANAYİ09.12.202025.00
BANTAŞ BANDIRMA AMBALAJ SANAYİ01.02.2019100.00
ÇEMAŞ DÖKÜM SANAYİ 02.03.202166.88
ÇEMAŞ DÖKÜM SANAYİ 28.01.2020100.00
DERİMOD KONFEKSİYON AYAKKABI DERİ26.01.2022100.00
DERİMOD KONFEKSİYON AYAKKABI DERİ24.09.2019400.00
DOĞUSAN BORU SANAYİİ15.11.202130.00
DOĞUSAN BORU SANAYİİ14.05.201950.00
DÖKTAŞ DÖKÜMCÜLÜK02.06.202239.66
DÖKTAŞ DÖKÜMCÜLÜK28.02.202073.54
DENİZ GYO15.04.2021166.67
DENİZ GYO20.08.2020200.00
ERCİYAS ÇELİK BORU28.02.20201446.48
ERCİYAS ÇELİK BORU04.05.2018575.66
HEDEF GİRİŞİM SERMAYESİ YO13.01.2021200.00
HEDEF GİRİŞİM SERMAYESİ YO05.11.2018100.00
HEKTAŞ TİCARET 30.04.2021175.77
HEKTAŞ TİCARET 31.10.2019200.00
İHLAS GAYRİMENKUL PROJE GELİŞTİRME19.10.202050.25
İHLAS GAYRİMENKUL PROJE GELİŞTİRME15.02.2019140.00
KİLER GYO07.02.2022125.00
KİLER GYO11.11.2020400.00
KRİSTAL KOLA VE MEŞRUBAT11.08.2021100.00
KRİSTAL KOLA VE MEŞRUBAT27.12.2018100.00
KUYAŞ YATIRIM16.09.202083.70
KUYAŞ YATIRIM11.12.2018100.00
MERKO GIDA21.12.20201000.00
MERKO GIDA26.11.2018100.00
OSTİM ENDÜSTRİYEL YATIRIMLAR01.03.202175.00
OSTİM ENDÜSTRİYEL YATIRIMLAR24.10.2018100.00
OYLUM SINAİ YATIRIMLAR12.04.2022207.77
OYLUM SINAİ YATIRIMLAR28.02.2020100.00
ÖZDERİCİ  GYO20.09.201856.25
ÖZDERİCİ GYO29.05.201860.00
RAL YATIRIM HOLDİNG 26.08.2020200.00
RAL YATIRIM HOLDİNG 12.11.201861.54
SELÇUK GIDA25.08.2020100.00
SELÇUK GIDA05.10.201857.14
SÖKTAŞ TEKSTİL11.08.202196.59
SÖKTAŞ TEKSTİL10.06.202095.00
TRABZONSPOR SPORTİF YATIRIM28.12.2020111.51
TRABZONSPOR SPORTİF YATIRIM18.02.2019200.00
UŞAK SERAMİK 10.06.2020145.00
UŞAK SERAMİK 18.12.2018130.76
VAKIF GYO09.06.2021100.00
VAKIF GYO21.04.2020100.00


7 MİLYAR DOLARLIK BAŞVURU

Taşkesenlioğlu'nun 4 yıllık başkanlığı döneminde SPK'ya bedelli sermaye artırımı için başvuran ve onay alan şirketler bu yolla cari kurla 2,3 milyar dolar toplamış. Yani rüşvet döndüğü iddia edilen onay işlemlerinin bugünkü karşılığıyla tutarı yaklaşık 41 milyar TL

Ancak,  her ne kadar Sedat Peker " bedelli sermaye artırımı" dese de paylaşımlarında, buna  ikincil pay halka arzlarını da kapsayan sermaye artırımlarını da eklemek daha doğru gözüküyor.

SPK verilerine göre, 4 yıllık Taşkesenlioğlu döneminde başvurusu yapılan ve onaylanan ve işlemleri tamamlanan "ikincil pay halka arzları ve bedelli sermaye artırımları"nın tutarı 7 milyar dolar civarında. Yani cari kurla yaklaşık 130 milyar TL'lik bir işlem için Taşkesenlioğlu'nun kapısı çalınmış. 


BEDELLİ ARTIRIMI İÇİN PARA VERMEK NİYE?

Peki, halka açık bir şirketin yasal hakkı olan ve onaya tabi olmayan sadece bildirimi gereken bir hakkını kullanabilmesi için birilerine para vermesi gerekir mi? Aslında buna gerek yok çünkü, SPK'nın böyle bir şeye izin veriyorum ya da vermiyorum diyecek bir yetkisi yok. 

2012'de yürürlüğe giren 6362 sayısı Sermaye Piyasası Kanunu'na göre SPK'nın yasal prosedürü tamamlayan tüm başvuruları başka bir gerekçe aramadan onaylaması gerekiyor. 

Konuştuğum bazı SPK kaynakları, son yıllarda Kurul'un uygulamalarında 90'lara dönük bir eğilimin çok bariz olarak ortaya çıktığını söylüyor. Yasal olarak başvuruyu onaylaması gerekenlerin farklı gerekçeler ileri sürerek, süreci uzatarak hatta bazen yazıyla değil ama telefonla kurumların aranarak "başvurunuzu geri çekin" dendiğini söylüyor. 
Bedelli sermaye artırımı yoluyla nakit ihtiyacını giderecek şirketin bu tür yıldırmalarla kaşı karşıya kaldığında geriye tek bir seçeneği kalıyor...
 

Bu yazı toplam 5484 defa okunmuştur.
Önceki ve Sonraki Yazılar

YORUM YAZ

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar; inançlara saldırı içeren ve doğru imla kuralları ile yazılmamış,ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.