Bizim anne babalarฤฑmฤฑz iรงin birikim yapmak demek, bankaya para yatฤฑrmak, mevduattan azฤฑcฤฑk da olsa faiz almak biriktirdiklerini eve dรถnรผลtรผrmek, belki bir de yazlฤฑk edinip yaลamaktฤฑ. Annelerin sandฤฑฤฤฑnda da birkaรง altฤฑn olurdu zor zamanlar iรงin ama asฤฑl birikim mevduattaydฤฑ.
Onlardan รถnceki nesil tam yastฤฑk altฤฑncฤฑydฤฑ. Ninelerin kollarฤฑnda โkefen parasฤฑโ niyetine bir burma bilezik, รงฤฑkฤฑnlarda altฤฑnlar. Mali sistemin olmadฤฑฤฤฑ zamanlardan geliyordu dedelerimiz, ninelerimiz. Savaลlar gรถrmรผลlerdi, yokluk dรถnemleri yaลamฤฑลlardฤฑ ve en gรผvenilir yatฤฑrฤฑm evlerinde sakladฤฑklarฤฑ altฤฑnlardฤฑ.
Bizim kuลak, sermaye piyasalarฤฑnฤฑn geliลim dรถnemine denk geldi. Borsanฤฑn bรผyรผdรผฤรผnรผ gรถrdรผk, yatฤฑrฤฑm fonlarฤฑnฤฑ tanฤฑdฤฑk, tabii dรถviz vazgeรงilmezimiz oldu. Dijital yatฤฑrฤฑm araรงlarฤฑnฤฑ da kullanฤฑyoruz artฤฑk. Ama tilkinin dรถnรผp dolaลฤฑp kรผrkรงรผ dรผkkanฤฑna geri dรถnmesi gibi ninelerimizin dedelerimizin yatฤฑrฤฑm aracฤฑna; altฤฑna geri dรถndรผk.
Altฤฑn sฤฑฤฤฑnak oldu
Neye gรผveneceฤini bilmeyen yatฤฑrฤฑmcฤฑ elini nereye atsa kaybediyor. Bu enflasyon ortamฤฑnda yatฤฑrฤฑmcฤฑnฤฑn reel getiri saฤlamasฤฑnฤฑn imkanฤฑ yok. TรฤฐKโin verilerine bakฤฑyoruz eylรผl ayฤฑnda en yรผksek reel getiri kรผlรงe altฤฑnda. Tรผketici fiyat endeksi ile indirgendiฤinde getiri oranฤฑ yรผzde 8.39 olmuล.
Diฤerlerine bakฤฑldฤฑฤฤฑnda; mevduat faizi, tahvil, euro, dolar ve borsa yatฤฑrฤฑmcฤฑsฤฑna kaybettirmiล. Eh bu koลullarda yatฤฑrฤฑmcฤฑ ne yapsฤฑn? Kimi gรถrsem, konuลsam artฤฑrabildiฤi parayla altฤฑn alma peลinde.
Ekonomide gรผvenin azaldฤฑฤฤฑ, enflasyonun yรผksek, risklerin bol olduฤu bir dรถnemdeyiz, altฤฑn sadece bir yatฤฑrฤฑm deฤil, bir sฤฑฤฤฑnak haline gelmiล durumda.
Dรผnyada da talep yรผksek
Sadece bize รถzel bir durum deฤil, dรผnyada da bรถyle. Malum ABD Baลkanฤฑ Donald Trumpโฤฑn ateลlediฤi tarife yangฤฑnฤฑ dรผnyayฤฑ sardฤฑ. Kรผresel yatฤฑrฤฑmcฤฑ bildiฤi tek gรผvenli limana altฤฑna koลarken, asฤฑl merkez bankalarฤฑ fiziki altฤฑna yรถneldiler. Bir yandan merkez bankalarฤฑ diฤer yandan altฤฑn ETFโlerinin talebi fiyatlarฤฑ da yukarฤฑ รงekti. Altฤฑnฤฑn ons fiyatฤฑ 4.398 dolarla rekor kฤฑrdฤฑ.
20 Ekim tarihinde ulaลฤฑlan bu seviyenin ardฤฑndan gelen satฤฑลlar kesilmedi ve 8 gรผnde altฤฑnฤฑn fiyatฤฑ yรผzde 6 geriledi. Yurt iรงinde gram altฤฑn kar satฤฑลlarฤฑyla biraz daha erken karลฤฑlaลtฤฑ. 16 Ekimโde 5.910 lirayla zirve yaptฤฑ ve dรผลรผลe geรงti.
Bunlar birkaรง haftalฤฑk veriler. Yฤฑlbaลฤฑndan itibaren baktฤฑฤฤฑmฤฑzda onstaki artฤฑล oranฤฑ yรผzde 51, gram altฤฑnda yรผzde 80. Her koลulda altฤฑn yatฤฑrฤฑmcฤฑsฤฑ kazanรงlฤฑ รงฤฑktฤฑ.
Altฤฑn sertifikalarฤฑ uรงtu
Bir de fiziki altฤฑnฤฑn saklama riskini almak istemeyenlerin tercih ettikleri altฤฑn sertifikalarฤฑ var. Altฤฑna hรผcum dรถneminde sertifikalar da yรผksek getiri saฤladฤฑ yatฤฑrฤฑmcฤฑsฤฑna. Borsada iลlem gรถren Darphane Altฤฑn Sertifikasฤฑ yฤฑlbaลฤฑndan bu yana yรผzde 120 yรผkseldi. Yฤฑlฤฑn ilk gรผnlerinde 30.5 liradan fiyatlanan sertifikalar 77 liraya kadar รงฤฑktฤฑ. Altฤฑndaki kรผresel gerileme sertifikalarฤฑ da etkiledi. Fiyat 67 liraya kadar geriledi.
Koลullar bรถyleโฆ Altฤฑn almaya niyetlenen herkesin bilmesinde yarar var; fiyatlar uluslararasฤฑ siyasi gerilimlerden, savaล gibi risklerden fazlasฤฑyla etkileniyor. Sert iniล ve รงฤฑkฤฑลlar yaลanabiliyor. Mesela son zirveye รงฤฑkฤฑลta etkili olan faktรถr ABD ve รin arasฤฑndaki tarife gerilimi oldu. ลimdi taraflarฤฑn anlaลmaya yakฤฑn olduklarฤฑ mesajlarฤฑ altฤฑnda satฤฑลlarฤฑ artฤฑrdฤฑ. Buraya not dรผลeyim, altฤฑn, ABD Baลkanฤฑ Donald Trumpโฤฑn aรงฤฑklamalarฤฑndan da ziyadesiyle etkileniyor.
ฤฐkinci รถnemli nokta, altฤฑnฤฑn bu yฤฑl aลฤฑrฤฑ yรผkselmiล olmasฤฑ. Fiyatlar รผzerine bir kรถpรผฤรผn olduฤu konusunda herkes hem fikir.
Peki bu ortamda hala altฤฑn alฤฑnฤฑr mฤฑ?
Amaรง zengin olmaksa tartฤฑลฤฑlฤฑr รงรผnkรผ dรผnyada trendler her an deฤiลiyor. Ama amaรง bizim gibi enflasyonu yรผksek bir รผlkede kendini gรผvende hissetmekse evetย halaย alฤฑnฤฑr.
